NEEST – NetZero Emission and Environmentally Sustainable Territories

Program: Horyzont 2020

Wartość projektu całkowita: 1 500 000 EUR - (ok. 6 450 000 PLN)

Wartość projektu dla Krakowa: 290 205 EUR - (ok. 1 247 881,50 PLN)

Wartość dofinansowania dla Krakowa: 290 205 EUR - (ok. 1 247 881,50 PLN)

Jednostka Realizująca: Wydział Gospodarki Komunalnej i Klimatu (2023-2024) / Wydział Środowiska, Klimatu i Powietrza (2024-2025)

Okres realizacji: 1 czerwca 2023 r. – 30 czerwca 2025 r.

Opis projektu:

Projekt pilotażowy NEEST – NetZero Emission and Environmentally Sustainable Territories był realizowany w ramach Misji 100 Neutralnych dla Klimatu i Inteligentnych Miast do 2030 roku przez Kraków (lidera projektu), Łódź, Rzeszów, Warszawę, Wrocław oraz Narodowe Centrum Badań i Rozwoju. Projekt miał na celu opracowanie praktycznych i skalowalnych rozwiązań w obszarze efektywności energetycznej budynków.

Projekt NEEST koncentrował się na budynkach, które są głównym źródłem emisji CO2 w miastach, i ich otoczeniu. Emisje generowane przez zużycie energii elektrycznej oraz cieplnej można znacznie ograniczyć zwiększając efektywność energetyczną budynków dzięki modernizacji technicznej i zmianom organizacyjno-funkcjonalnym.

Zadaniem projektu NEEST było stworzenie gotowych do powielania wytycznych dotyczących termomodernizacji różnych typów kwartałów miejskich (obszarów zabudowy, osiedli, dzielnic). Zaprojektowana głęboka termomodernizacja budynków mieszkalnych, usługowych, użyteczności publicznej i jednorodzinnych na terenie danego kwartału ma za zadanie obniżyć emisje z tych budynków prawie do zera.

Prace realizowane w ramach projektu NEEST obejmowały: stworzenie bazy wiedzy i narzędzi do zarządzania redukcją emisji, techniczne i organizacyjne rozwiązania modernizacji budynków, schematy rewitalizacji przestrzeni między budynkami, wzorcowe przykłady zaangażowania społeczności lokalnej, modele finansowania oraz rekomendacje polityczne na poziomie krajowym, regionalnym i gminnym.

W każdym z miast wybrano typowe kwartały zabudowy, zróżnicowane pod względem rodzaju budynków, o cechach pozwalających na powielanie rozwiązań w innych lokalizacjach. W przypadku Krakowa wybrano kwartał obejmujący część osiedla Złotego Wieku na terenie dzielnicy Mistrzejowice, czyli typową zabudowę wielorodzinną krakowskiego osiedla. W trakcie prac zostały uwzględnione opinie mieszkańców i ich potrzeby, aby poprawić jakość ich życia i wesprzeć budowę lokalnej wspólnoty.

W ramach projektu NEEST przygotowane zostały także modelowe rozwiązania dla całego obszaru miejskiego. Pomóc w tym ma tzw. Symulator Systemu Energetycznego Miasta, który analizuje szeroki zakres danych dotyczących systemu wytwarzania i dostarczania energii oraz dostępnych możliwości technologicznych. Zebrane informacje o budynkach symulator grupuje, uwzględniając podobieństwa pod względem typu, lokalizacji i zapotrzebowania na energię. Tak podzielone budynki zostają poddane symulacji według różnych scenariuszy technologicznych, po to aby wybrać najlepsze technologie usprawniające proces transformacji energetycznej.

W przyszłości, przy użyciu symulatora projektowane mają być także zmiany zachodzące w mieście (zarówno demograficzne, jak i topograficzne) wraz z analizą finansową, co pomoże w wyborze optymalnych rozwiązań. W końcowym podsumowaniu narzędzie dostarczy informacji dotyczących nakładów inwestycyjnych, prognozowanych cen energii i szacowanych zysków finansowych oraz korzyści pozafinansowych.

W ramach Misji 100 miast przewidziano współpracę międzynarodową. Do Miast Pilotażowych dobierane były Miasta Partnerskie. Do projektu NEEST przydzielone zostało chorwackie miasto Slavonski Brod, które zmagało się z problemem wysokiego poziomu emisji związanych z ogrzewaniem budynków, zanieczyszczeniem powietrza w centrum spowodowanym przebiegiem węzła transportowego oraz trudnością w znalezieniu inwestorów i interesariuszy do wdrożenia projektów proklimatycznych.

Jako zarządzający projektem NEEST Kraków odpowiadał za: koordynację, reprezentację konsorcjum, monitorowanie postępów, sporządzanie raportów oraz rozliczanie projektu. Kraków miał również za zadanie określenie barier i problemów, jakie projekt może napotkać w trakcie jego realizacji oraz możliwych sposobów na ich rozwiązania.

Ponadto Kraków aktywnie uczestniczył w kształtowaniu polityk i rozwiązań sprzyjających zmianom systemowym, co obejmowało m.in.: analizę i opracowywanie rekomendacji dotyczących zmian prawnych na poziomie krajowym i lokalnym, poszukiwanie źródeł finansowania (w tym funduszy unijnych) oraz przygotowanie rekomendacji dotyczących zmian w zakresie polityk na poziomie lokalnym, regionalnym i krajowym. Podejmowane przez Kraków w ramach projektu NEEST działania przyczynią się do skutecznego wspierania zmian na drodze do transformacji energetycznej i redukcji emisji gazów cieplarnianych i mogą posłużyć jako wzór lub inspiracja dla innych regionów i aglomeracji miejskich.

Więcej informacji na temat projektu NEEST na stronie: https://www.krakow.pl/klimat/277418,artykul,projekt_neest.html